zajezdnia
ogród doświadczeń
hangar czyżyny
Pchanie i ciągnięcie skrzyni
Pchanie i ciągnięcie skrzyni
Jak
Spróbuj pchać skrzynię, trzymając ją za uchwyt. Czy udaje ci się ją przesunąć?
- Następnie spróbuj przesunąć skrzynię, ciągnąc ją za uchwyt. Czy zauważasz różnicę?
- Zwróć uwagę, że w obu przypadkach najtrudniej jest poruszyć skrzynię, a jej utrzymanie w ruchu jest nieco łatwiejsze.
Dlaczego
Siła jest wielkością wektorową. Oznacza to, że aby w pełni ją opisać, nie wystarczy podać tylko jej wartości, jak np. w przypadku masy. Istotne są również kierunek i zwrot. Uchwyt skrzyni określa rozkład sił zarówno przy pchaniu, jak i podczas ciągnięcia. Siła, którą działasz, pchając skrzynię, może być wyrażona przez dwie inne (patrz rysunek. Jedna z nich działa w dół, zwiększając nacisk skrzyni na podłoże, a przez to – wartość siły tarcia. Podczas ciągnięcia jedna z sił skierowana jest do góry, co skutkuje mniejszym naciskiem skrzyni na podłoże i mniejszą wartością siły tarcia.
W obydwu przypadkach poruszenie skrzyni wymaga większego wysiłku niż utrzymywanie jej w ruchu. Kiedy skrzynia jest nieruchoma, masz do czynienia z tarciem statycznym. Ma ono większą wartość od tarcia dynamicznego. To drugie działa, gdy powierzchnie trące przemieszczają się względem siebie.